TOR ระบบห้องจ่ายยาผู้ป่วยใน
ระบบห้องจ่ายยาผู้ป่วยใน (Inpatient Pharmacy Dispensing System)
ระบบห้องจัดยาผู้ป่วยในทำหน้าที่รับคำสั่งยาและเวชภัณฑ์ ตรวจสอบ จัดเตรียม บันทึก และจัดส่งยาและเวชภัณฑ์ ให้กับผู้ป่วยในตามคำสั่งแพทย์ที่มาจากระบบงานแพทย์และการให้คำสั่งผู้ป่วยใน (IPD-CPOE AI Assist) โดยระบบจะมีการทำงานเชื่อมโยงกับระบบ e-MAR, ระบบเวชระเบียน, ระบบพยาบาล และระบบฐานข้อมูลยา เพื่อให้แน่ใจว่ายาทุกชนิดที่จ่ายออกไปนั้นถูกต้อง ปลอดภัย และเป็นไปตามระเบียบวิชาชีพเภสัชกรรม
รองรับการจัดยาเป็น “Re-Med / Re-Order” และ “Package Order” หรือ Protocol แผนการรักษาที่มีรายการยาตั้งค่าไว้เป็นมาตรฐานตามการรักษาที่แพทย์วางแผนไว้ โดยสามารถแสดงรายการยาจากแพทย์หลายคนที่ร่วมรักษาส่งรายการคำสั่งรายการยาเพื่อจัดเตรียมยา
1 การรับคำสั่งยาและการแสดงผลคำสั่ง ระบบจะรับคำสั่งยาโดยตรงจากแพทย์ผ่านระบบงานแพทย์และการให้คำสั่งผู้ป่วยใน (IPD-CPOE AI Assist) ซึ่งในระบบนี้จะใช้เทคโนโลยี AI Assist ช่วยในการวิเคราะห์ข้อความในส่วนของ Plan หรือข้อความ , Doctor Order ของแพทย์ และแปลงคำสั่งให้เป็นรายการยาในรูปแบบโครงสร้างได้อย่างแม่นยำและอัตโนมัติ
- ระบบ AI Assist จะตรวจจับคำสั่งยา เช่น การเริ่มยา การหยุดยา การให้แบบ PRN หรือ STAT และแยกแยะประเภทคำสั่ง เช่น Continue, One Day, Stop Drug, Home Med ได้อัตโนมัติ
- ระบบสามารถตรวจสอบความถูกต้องเบื้องต้นของคำสั่ง เช่น ขนาดยา ความถี่ Route การใช้ผิดรูปแบบ หรือการซ้ำซ้อนกับยาเดิมในโปรไฟล์
- หากคำสั่งมีความคลุมเครือหรือขัดแย้ง เช่น สั่งยาเดียวกันสองขนาด หรือสั่งยาที่ผู้ป่วยแพ้ ระบบจะแจ้งเตือนทันที และให้แพทย์แก้ไขก่อนสั่งสำเร็จ
- รายการยาที่ผ่านการแปลงคำสั่งจะเข้าสู่ Worklist ของระบบห้องจัดยา พร้อม metadata เช่น เวลาเริ่มให้ยา รอบการให้ยา และความเร่งด่วน (STAT/ปกติ)
ระบบ AI Assist นี้มีบทบาทสำคัญในการลด Medication Error โดยเฉพาะความผิดพลาดที่เกิดจากการเขียนคำสั่งไม่ชัดเจน หรือสั่งยาโดยไม่ดูประวัติเดิมของผู้ป่วย เช่น การสั่งซ้ำ การให้ยาผิดทาง หรือให้ยาเกินขนาด
2 การจัดเตรียมยาและการบรรจุฉลาก เมื่อคำสั่งผ่านเข้ามา ระบบจะสร้างรายการจัดยา (Worklist) แยกตามรอบการจ่ายยาและผู้ป่วย
- เภสัชกรหรือเจ้าหน้าที่จัดยา จะดำเนินการเบิกยา บรรจุแยกตามผู้ป่วย และเตรียมพร้อมสำหรับการตรวจสอบ
- ระบบจะพิมพ์ฉลากยาที่ระบุชื่อยา ขนาดยา Route เวลาที่ต้องให้ HN ชื่อผู้ป่วย เตียง รวมถึง QR/Barcode ที่ใช้สำหรับการตรวจสอบในขั้นตอนการให้ยาโดยพยาบาล
- ยาประเภท High Alert Drug และ Narcotics ต้องระบุเครื่องหมายและจัดเก็บในภาชนะเฉพาะ พร้อมระบบ PIN สำหรับเข้าถึง หรือการลงบันทึกลงชื่อผู้รับผิดชอบ
3 การตรวจสอบและรับรองการจัดยาโดยเภสัชกรควบคุม ระบบจะมีฟังก์ชันให้เภสัชกรผู้ควบคุม หรือผู้ที่มีหน้าที่รับผิดชอบตามมอบหมายตรวจสอบรายการยาในแต่ละรอบก่อนจ่ายยา
- ต้องมีการ "ลงชื่อรับรอง" ทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือ PIN ส่วนตัวก่อนที่จะปล่อยรายการจ่ายยาไปยังพยาบาล
- หากพบข้อผิดพลาด ระบบสามารถ Flag รายการนั้นเพื่อให้แก้ไขและ log เหตุผลการแก้ไข พร้อมชื่อผู้ดำเนินการ
- ระบบเก็บ Log และ Audit Trail ทุกขั้นตอนเพื่อตรวจสอบย้อนหลังได้
4 ระบบติดตามการให้ยาและ Drug Profile ระบบจะเชื่อมต่อกับ e-MAR เพื่อดึงข้อมูลการให้ยาแต่ละรายการมาสร้าง Drug Profile รายผู้ป่วย
- สามารถดูย้อนหลังได้ทุกวันว่ามียาใดที่ได้รับจริง เวลาใด ผู้ให้เป็นใคร
- หากมีรายการที่ยังไม่ได้ให้ ระบบสามารถแจ้งเตือนเภสัชกรเพื่อดำเนินการติดตามต่อไป
- เภสัชกรสามารถใช้ Drug Profile เพื่อประกอบการประเมินประสิทธิภาพการรักษาและตัดสินใจปรับยาในวันถัดไป
5 ระบบ Task List สำหรับเภสัชกร ระบบจะสร้าง Task อัตโนมัติสำหรับเภสัชกร เช่น:
- รายการผู้ป่วยที่มียา High Alert หรือ Narcotics ต้องประเมิน
- ผู้ป่วยที่ใช้ยานอกบัญชี หรือยาที่ต้องการใบอนุญาตพิเศษ
- Task การทบทวนการให้ยา (Medication Review) และการติดตามผลการรักษา
- Task การติดตาม ADR (Adverse Drug Reaction) หรือแพ้ยา แต่ละ Task สามารถกำหนด Due Date และผู้รับผิดชอบ พร้อมระบบแจ้งเตือนในระบบหรือผ่าน Mobile App ได้
6 การสอบสวนการแพ้ยา (Drug Allergy Investigation) ระบบจะตรวจสอบว่าผู้ป่วยมีการบันทึกประวัติแพ้ยาหรือไม่เมื่อมีคำสั่งยาใหม่ หากไม่พบระบบจะบังคับให้ทำการสอบถามและบันทึกทันที
- หากมีอาการไม่พึงประสงค์ขณะรักษา แพทย์หรือพยาบาลสามารถแจ้งเภสัชกรเพื่อทำการสอบสวนเบื้องต้นผ่านระบบ
- ระบบมีแบบฟอร์ม ADR Report สำหรับกรอกข้อมูล รายงานอาการ และประเมินความเกี่ยวข้องของยา
- รายงานสามารถพิมพ์ออก หรือส่งอิเล็กทรอนิกส์ต่อให้หน่วยงานกลางได้
7 รองรับการจัดยา Compounded และ IV Infusion ระบบรองรับรายการยาที่ต้องมีการจัดเตรียมพิเศษ โดยแยกจากรายการยาทั่วไปอย่างชัดเจน:
- ระบบสามารถระบุว่าเป็นยา compounded หรือ IV ที่ต้องเตรียมแบบพิเศษ เช่น Dopamine, KCl, หรือ TPN
- มี Task สำหรับ "การเตรียมยา" เฉพาะเภสัชกรที่มีสิทธิ์ โดยระบุชื่อผู้เตรียม เวลาที่เตรียม และวิธีการผสมตามมาตรฐาน
- ระบบมีการตรวจสอบการเตรียมยา "ลงชื่อรับรอง" ทางอิเล็กทรอนิกส์ หรือ PIN ส่วนตัว ว่าการเตรียมถูกต้อง ก่อนระบบจะปล่อยฉลากพิมพ์ได้
- ฉลากยาต้องระบุ BUD (Beyond Use Date), อุณหภูมิในการเก็บ, เวลาเริ่มและหยุด, และข้อควรระวังพิเศษ
- ยาเหล่านี้ต้องบรรจุในบรรจุภัณฑ์เฉพาะ และเก็บในอุณหภูมิควบคุม พร้อมระบบ Log การส่งมอบถึง Ward
- ระบบแสดง Task เตือนหากถึงรอบที่ต้องจัดใหม่ หรือต้องเปลี่ยนถุงใหม่เพื่อความปลอดภัย
8 ระบบขออนุญาตการใช้ยาที่มีการควบคุมพิเศษ
- ระบบจัดเก็บและควบคุมยาพิเศษแบบเข้มงวด เช่น ยาในกลุ่ม High Drug Alert หรือ ยาจำกัดการใช้ตามกฎหมาย (ยากลุ่ม จ.2)
- มีระบบกำหนดสิทธิ์เข้าถึงสำหรับเจ้าหน้าที่ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น
- แบบฟอร์มคำขอใช้ยาพิเศษ (Special Drug Request Form) เป็นระบบอิเล็กทรอนิกส์แพทย์ หรือ e-Form สามารถสร้างคำขอใช้ยา
- ยาที่อยู่ในกลุ่ม High Alert (เช่น Heparin, KCl IV, Chemotherapy)
- ยาที่ต้องได้รับการอนุมัติจากเภสัชกรหรือคณะกรรมการ
- แบบฟอร์มคำขอใช้ยานอกบัญชียาหลัก / ยานอก Formulary
- แบบฟอร์มคำขอใช้ยาทดลองรักษา (Off-label Use / Compassionate Use)
- แบบฟอร์มคำขอใช้ยาเสพติด / ยาควบคุมพิเศษ (เช่น กลุ่ม จ.2)
- ระบบสามารถพิมพ์หรือส่งแบบฟอร์มให้คณะกรรมการควบคุมยาในโรงพยาบาลได้โดยอัตโนมัติ